Op vrijdag 27 maart 2026 komen werknemers samen in Roux, 140 jaar na de arbeidersopstand van 1886. Ze herdenken de martelaren en komen op voor de syndicale vrijheden. Het is een moment dat meer dan ooit duidelijk maakt dat de strijd van gisteren nog altijd die van vandaag is.

Een sleutelmoment in de Belgische sociale geschiedenis, gekenmerkt door gewelddadige repressie, maar ook door het ontstaan van een georganiseerde arbeidersbeweging die grote sociale verworvenheden op de kaart zette.

1886: wanneer ellende omslaat in opstand

In maart 1886 laait de onrust hoog op in het Waalse industriële bekken. Miserabele lonen, eindeloze werkdagen, kinderarbeid, wijdverspreide armoede: de woede barst los.

Van Luik tot Charleroi komen werknemers in opstand. In Roux grijpen politie en leger hard in: 19 arbeiders worden doodgeschoten. Anderen belanden in de gevangenis, worden veroordeeld of verbannen. Toch betekent deze opstand een keerpunt.

Niets gekregen, alles bevochten

De strijd van 1886 maakt de weg vrij voor de eerste sociale wetten: een verbod op kinderarbeid, ziekteverzekering, erkenning van vakbonden en democratische vooruitgang. Het is ook het begin van een interprofessioneel syndicalisme, verenigd tegen onrecht. Een kracht die vandaag nog steeds aanwezig is. De werkende klasse heeft nooit iets cadeau gekregen. Alles werd bevochten en moet blijven worden verdedigd.

2026: de aanvallen gaan door

140 jaar later blijven sociale verworvenheden kwetsbaar:

• pensioenen worden uitgehold
• flexibiliteit wordt opgelegd en onzekerheid groeit
• lonen en index staan onder druk
• zieken worden geviseerd
• openbare diensten worden afgebouwd

De Arizona-regering vergroot de ongelijkheid en keert de werkenden de rug toe. Vooral vrouwen worden daardoor bijzonder hard getroffen.

Dezelfde realiteit: samen strijden

Van 1886 tot vandaag blijft één constante overeind: collectieve actie. De massale mobilisaties van de afgelopen maanden tonen het aan: werkenden, jongeren, het middenveld… samen kunnen we het onrecht terugdringen.

Roux herdenken is niet in het verleden kijken, het is in herinnering brengen dat:

• rechten nooit definitief verworven zijn;
• sociale democratie verdedigd moet worden;
• een ander samenlevingsmodel mogelijk is.

Wij zijn de erfgenamen van deze strijd. Het is aan ons om die verder te zetten.